Bacaklarım Neden İncelmiyor? Lipödem, Selülit ve Kilo Farkı

Kliniğe gelen kadınların çok büyük bir kısmı aynı cümleyi kuruyor: "Yıllardır diyet yapıyorum, yüzüm ve kollarım inceliyor ama bacaklarım hiç değişmiyor." Bu cümle çoğu zaman bir irade sorununu değil, henüz tanı konmamış bir hastalığı anlatıyor.

Lipödem nedir?

Lipödem, neredeyse yalnızca kadınlarda görülen, bacaklarda simetrik ve orantısız yağ dokusu artışıyla giden kronik bir hastalıktır. Hormonal dönemlerde, ergenlik, gebelik, menopoz, başlaması ya da hızlanması tipiktir.

En kritik nokta şudur: lipödem yağı klasik diyet ve egzersizle erimeye dirençlidir. Yani sorun diyetin yetersizliği değil, dokunun kendisidir.

Ayırt edici belirtiler

Aşağıdaki maddelerin çoğu size tanıdık geliyorsa, bir değerlendirme yaptırmanızda fayda var:

• Yağlanma iki bacakta da simetrik; tek taraflı değil
• Ayak bilekleri korunuyor, bileğin hemen üstünde keskin bir "manşet" çizgisi var
• Bacaklara dokunmak ağrılı, hafif çarpmalarda bile kolayca morarıyorsunuz
• Bel-karın bölgeniz bacaklarınıza göre belirgin şekilde ince
• Kilo verdiğinizde üst bedeniniz inceliyor, bacaklarınız kalıyor
• Gün sonuna doğru bacaklarda ağırlık ve dolgunluk artıyor
• Ailenizde benzer bacak yapısı olan kadınlar var

Peki bu selülit değil mi?

Selülit, cilt altı yağ dokusunun bağ dokusu bölmeleri arasından dışarı doğru itilmesiyle oluşan bir görünüm sorunudur. Ağrı yapmaz, morarma yapmaz, sağlığı tehdit etmez ve kadınların büyük çoğunluğunda bulunur.

Lipödem ise bir hastalıktır: ağrılıdır, ilerler ve yönetilmediğinde zamanla lenf sistemini de etkileyerek lipo-lenfödem tablosuna dönüşebilir. Aradaki en pratik ayırt edici soru şudur: dokunmak acıtıyor mu?

Lipödem mi lenfödem mi?

İkisi de şişlik yapar ama farklıdırlar:

• Lipödem: İki taraflı, ayaklar korunur, ağrılıdır, parmak bastırınca genellikle iz kalmaz.
• Lenfödem: Genellikle tek taraflı, ayak sırtı da şişer, başlangıç evresinde parmak izi bırakır, ağrı ön planda değildir.

Bu farkları kendinize tanı koymanız için değil, fark ettiğiniz değişiklikleri hekiminize anlatabilmeniz için yazdım. Ayrımı muayeneyle hekim yapar; programı da ancak bu ayrımdan sonra size göre kurarım.

Ne yapmalısınız?

1. 1Tanı için hekime başvurun. Lipödem tanısını hekim koyar; fizyoterapi değerlendirmesi tanının yerine geçmez ama sizi doğru yola sokar.
2. 2Erken davranın. Evre ilerledikçe doku sertleşir ve süreç uzar. Erken evrede başlamak programı kolaylaştırır.
3. 3Kompresyonu ciddiye alın, ama çorabı tahminle seçmeyin. Düz örgü basınçlı çorap lipödem yönetiminin temel parçalarından biridir; örgü tipi, basınç sınıfı ve ölçü kişiye göre belirlenir. Ölçü alınmadan seçilen bir çorap bacağı yanlış yerden sıkıp ağrıyı artırabilir.
4. 4Diyetle savaşmayı bırakın, egzersizi size göre planlayalım. Lipödemde hareket önemlidir, ancak evde ya da salonda ne yapacağınız size özel olmalı: tempolu yürüyüş dizleri sağlam birine iyi gelirken, dizlerinde ağrı ya da eklem sorunu olan başka birinde şikayeti artırabilir. Size uyan çalışmayı ve yoğunluğunu değerlendirmeden sonra birlikte seçiyoruz; hareketleri seansta öğretiyor, doğru yapıp yapmadığınızı da takip ediyorum.

Kağıthane'de değerlendirme

Kliniğimde ilk görüşmede ölçüm ve değerlendirme yapılır. Bacak çevre ölçümlerinizi alır, doku muayenesini yapar ve tablonun lipödemi düşündürüp düşündürmediğini sizinle açıkça konuşurum. Devam etme zorunluluğunuz yoktur.

Kağıthane, İstanbul’da lipödem değerlendirmesi

Lipödem tanısını hekim koyar; tanı konduktan sonra doğrudan bana gelebilirsiniz. Tanınız yoksa da yazın; ilk görüşmede değerlendirip sizi doğru hekime yönlendiririm, tanı netleşince programı birlikte kurarız. Kağıthane’deki birimimde İstanbul’un her ilçesinden, Avrupa ve Anadolu yakasından gelen danışanlarla lipödem programını ölçümle başlatıyorum; her program kişiye özeldir. M7 ve M11 metro hatlarının Kağıthane durağına yakınım; hafta içi 08:00-22:00, cumartesi 08:00-18:00 arasında seans yapıyorum, iş çıkışı gelmek mümkün.